Vergoeding communicatiehulpmiddel

Algemeen uitgangspunt

Iedereen heeft recht op toegankelijke communicatie. Op onze pagina over het VN-verdrag staat uitgelegd wat dit precies betekent. Voor het aanvragen van een communicatiehulpmiddel is het van belang te benadrukken dat iedereen recht heeft op vrijheid van meningsuiting. Als je niet (voldoende) spreekt of Nederlandse Gebarentaal kunt gebruikt, heb je iets anders nodig om je mening te uiten: een communicatiehulpmiddel. In het VN-verdrag, artikel 21 staat hierover het volgende:

De Staten die Partij nemen alle passende maatregelen getroffen moeten worden om te waarborgen dat personen met een handicap het recht op vrijheid van mening en meningsuiting kunnen uitoefenen, met inbegrip van de vrijheid om op voet van gelijkheid met anderen informatie en denkbeelden te vergaren, te ontvangen en te verstrekken middels elk communicatiemiddel van hun keuze (…) onder meer door (…) het leren van braille, alternatieve schrijfwijzen en het gebruik van alternatieve en ondersteunende communicatiemethoden, -middelen en -vormen moeten worden gefaciliteerd."

Als u problemen heeft met het verkrijgen van een vergoeding, of ondersteuning zoekt bij het indienen van een bezwaar kunt contact opnemen met ons via: Contact

Onderstaande informatie geldt voor mensen in Nederland. Bij vragen over vergoeding in België verwijzen we naar de site van Modem of neem contact met ons op.

Vergoeding voor mensen die thuis wonen

Door een behandelaar, meestal de logopedist, moet er een onderbouwing worden geschreven voor de vergoeding. Deze brief gaat naar de zorgverzekeraar, samen met een medische verklaring vanuit een arts. Als het communicatiehulpmiddel is aangevraagd bij een OC-leverancier (zie Partners), voegt deze ook zijn/haar advies toe. De OC-leverancier stuurt alle papieren dan naar de zorgverzekeraar.

In de onderbouwing van de behandelaar is het belangrijk de volgende onderwerpen te bespreken. We leggen de onderwerpen uit aan de hand van de termen die vaak worden gebruikt door verzekeraars.

dav
Term Wat uit te leggen in de brief
DoelmatigheidLeg uit hoe het hulpmiddel tegemoet komt aan de communicatieve beperking. Dus hoe het hulpmiddel ervoor zorgt dat iemand beter of meer kan communiceren (dan zonder hulpmiddel). Leg ook uit wat gebeurd als iemand het hulpmiddel niet vergoed krijgt. Denk aan frustratie, probleemgedrag, stagnatie of achteruitgang van de ontwikkeling en beperkte inclusie.
Stepped-careLeg uit dat eenvoudigere en/of goedkopere hulpmiddelen, bijvoorbeeld een fotoboekje of enkele pictogrammen, de persoon onvoldoende in staat stellen om zich volledig te uiten. Benoem hierbij bijvoorbeeld alle communicatieve functies en dat met enkele pictogrammen, foto's of verwijzers de persoon zich niet in alle communicatieve functies kan uitdrukken.
FunctionerendLeg uit dat het hulpmiddel gebruiksklaar moet zijn, inclusief instructie; en dat het te alle tijde adequaat in te zetten moet zijn. Gebruiksklaar betekent dat het hulpmiddel werkt en de persoon weet hoe hij met het hulpmiddel moet omgaan. Leg uit dat iemand altijd toegang moet hebben tot zijn/haar hulpmiddel, dus ook buiten, op school, in het zwembad etc.

De definitie van ´functionerend hulpmiddel´ laat zien dat een verzekeraar een volledig communicatie hulpmiddel moet leveren. Dit hulpmiddel moet direct gebruikt kunnen worden om te mee communiceren. Het alleen leveren van de software is onvoldoende. Zonder hardware (de computer, tablet of iPad) kan je niks met de software. De software alleen is daarmee niet doelmatig; hiermee kom je niet tegemoet aan iemands communicatieve beperking.

Medical Device Regulation (MDR)

OC-leveranciers zijn sinds 26 mei 2020 wettelijk verplicht een communicatiehulpmiddel te leveren die voldoet aan de MDR-criteria. Dit zijn een aantal criteria waaraan je moet voldoen voordat je mag zeggen dat een communicatiehulpmiddel "MDR-gecertificeerd" is. De verstrekker van het communicatiehulpmiddel is verplicht tot o.a. een risico analyse, een goede handleiding, het testen van het hulpmiddel en het evalueren van het hulpmiddel over tijd bij de gebruiker zelf. Dit alles biedt de maximale zekerheid dat de OC-gebruiker ten alle tijd beschikt over een goed functionerend hulpmiddel, dat tevens qua inhoud en robuustheid toekomstbestendig is. Waarbij hardware en software compatibel zijn en deze combinatie uitvoerig is getest en veilig is bevonden. Daarnaast wordt het gebruik blijvend ondersteund door de verstrekker en waar nodig gerepareerd of vervangen.

In de Medical Devices Regulations (MDR) wordt gespecificeerd dat onder medische hulpmiddelen wordt verstaan: “een instrument, toestel of apparaat, software, implantaat, reagens, materiaal of ander artikel dat of die door de fabrikant is bestemd om alleen of in combinatie te worden gebruikt bij de mens voor een of meer van de volgende specifieke medische doeleinden (…) behandeling, verlichting of compensatie van een letsel of beperking” (bron: Eur-lex). Communicatie hulpmiddelen vallen in klasse I: niet-invasieve hulpmiddelen, meer specifiek wordt gesproken over een “behandelingspakket: een combinatie van producten die samen zijn verpakt en in de handel worden gebracht om te worden gebruikt voor een specifiek medisch doeleind” (p.16).

Vergoeding voor mensen die in een instelling wonen

Een communicatiehulpmiddel moet vergoed worden door de instelling waar iemand woont. Dit kan voor een instelling hoge kosten met zich meebrengen. Er is inmiddels met alle zorgkantoren een coulance regeling afgesproken. Dit betekent dat zorgkantoren de helft van de aanschafkosten betalen, de instelling betaalt de andere helft.

Om voor deze regeling in aanmerking te komen zijn er enkele criteria waaraan moet worden voldoen (zie Handreiking Hulpmiddelen WLZ)).

  • Het middel moet noodzakelijk zijn in verband met de in de instelling gegeven zorg;
  • De persoon moet redelijkerwijze zijn aangewezen op het hulpmiddel;
  • Het hulpmiddel zal moeten voldoen aan de stand van wetenschap en praktijk;
  • Het hulpmiddel moet zijn afgestemd op de behoeften, zorgkenmerken en mogelijkheden van de persoon;
  • De kosten moeten in een redelijke verhouding staan tot de zorgvraag.

Voor beargumentering van de aanvraag, kan gebruik worden gemaakt van de hierboven uitgelegde termen.

Bronnen: